XOX'ta köşe açılışı, Amiral Battı'da tarama deseni: defter oyunları
XOX'u kazanmanın en kısa yolu ilk hamleyi bir köşeye yapmak ve rakibin tek hatasını beklemektir. Köşeden açtığında karşındaki oyuncunun berabere kalmak için yapabileceği tek doğru cevap ortayı almaktır; kenara ya da başka bir köşeye oynarsa üç hamle içinde iki hattı aynı anda tehdit edip kazanırsın. Rakip hiç hata yapmazsa XOX berabere biter, bu yüzden amaç yenilmez olmak değil, hatayı cezalandırmayı bilmektir. Aynı defter köşesinden gelen Amiral Battı'da ise kazanan, rastgele atış yapan değil, kareleri bir desene göre tarayan taraftır.
İkisi de okul sırasında kareli kağıda çizilen, kalemden başka bir şey istemeyen oyunlar. Tarayıcıdaki sürümler kuralı değiştirmiyor; yalnız tahtayı çizme ve sayım işini üstleniyor.
XOX kuralları adım adım
- Tahta üçe üç, yani dokuz karedir. Bir oyuncu X, diğeri O kullanır.
- Sırayla boş bir kareye kendi işaretini koyarsın; dolu kareye yazılmaz.
- Kendi işaretinden üçünü yatay, dikey ya da çapraz tek hatta dizen eli kazanır. Tahtada toplam sekiz kazanma hattı vardır: üç satır, üç sütun, iki çapraz.
- Dokuz kare dolar ve kimse hat kuramazsa el berabere biter.
Kimin X olacağı önemlidir, çünkü ilk hamleyi yapan taraf avantajlıdır. Bazı masalarda her elde başlayan değişir, bazılarında kaybeden başlar. Arkadaşınla oynarken bunu baştan konuşmak tartışmayı önler; kararsız kalırsanız bir tur Taş Kağıt Makas atıp kazananı X yapabilirsiniz.
Kareleri numarala: telefon tuş takımı gibi
Hamleleri konuşabilmek için kareleri telefonun tuş takımı gibi numarala: üst satır 1-2-3, orta satır 4-5-6, alt satır 7-8-9. Köşeler 1, 3, 7 ve 9; kenarlar 2, 4, 6 ve 8; orta 5'tir. Orta kare dört hattın kesişimidir, her köşe üç hatta, her kenar yalnız iki hatta girer. Kenar karelerin zayıf olmasının sebebi budur.
Köşe açılışı: rakibin hatasını cezalandır
X olarak 1'e oyna. Buradan sonra her şey O'nun cevabına bağlı. Aşağıdaki üç senaryo köşe açılışının neden bu kadar sevildiğini gösteriyor.
O kenara oynarsa
O 2'ye koydu diyelim. Sen ortayı, 5'i al; artık 1-5-9 çaprazını tehdit ediyorsun ve O 9'a oynamak zorunda. Şimdi 7'ye koy. Aynı anda iki tehdidin var: 1-4-7 sütunu için 4, 3-5-7 çaprazı için 3 boş. O bunlardan yalnız birini kapatabilir; öbüründen kazanırsın. İki hattı birden tehdit eden bu hamleye çatal denir ve XOX'taki bütün galibiyetler aslında bir çataldan gelir.
O karşı köşeye oynarsa
O 9'a koyarsa sen 3'ü al. 1-2-3 satırı tehdit altında, O 2'ye oynamak zorunda. Sonra 7'ye koy: 1-4-7 için 4, 3-5-7 için 5 boş. Yine çatal, yine galibiyet.
O ortayı alırsa
Doğru cevap budur ve düzgün oynarsa oyun berabere gider. Yine de bir tuzak kalıyor: sen karşı köşeye, 9'a oyna. O şimdi bir köşeye, örneğin 3'e koyarsa 3-5-7 çaprazını tehdit eder; sen 7'yi kapatırken aynı anda 4 ve 8 üzerinden iki tehdit kurmuş olursun. Kazandın. O'nun kurtuluşu bu noktada köşeye değil kenara oynamaktır. Kenar hamlesi sezgiye ters geldiği için pek çok oyuncu tam burada kaybeder.
O olarak nasıl berabere kalırsın
İkinci oynuyorsan hedefin önce yenilmemek. Kısa bir kural seti işini görür:
- X köşeye oynarsa ortayı al. Başka her cevap kaybettirebilir.
- X ortaya oynarsa bir köşe al. Kenar cevabı X'e çatal fırsatı verir.
- Her hamlende önce rakibin iki işaretli hattına bak. Kapatılmamış bir ikili varsa kendi planını bırak ve onu kapat.
- X iki karşı köşeyi tuttuysa ve sen ortadaysan, bir sonraki hamleni kenara yap.
Amiral Battı kuralları
Amiral Battı'da iki oyuncunun kendi ızgarası vardır ve filolarını birbirinden gizli yerleştirir. Gemiler yalnız yatay ya da dikey durur, çapraz gemi olmaz. Sırayla rakibin ızgarasından bir kare söylersin; orada gemi varsa isabet, yoksa karavana olur. Bir geminin bütün kareleri vurulunca o gemi batar, bütün filosu batan kaybeder.
Filonun boyu masadan masaya değişir. Defterde oynanan sürümlerde çoğu zaman birer kareden dört kareye uzanan farklı boyda gemiler olur; bazı masalarda gemilerin birbirine değmemesi de şart koşulur. Deniz Savaşı sürümünde ızgarayı sen tarıyorsun, sırayla atış yapılıyor ve isabet ile karavananın hesabını oyun tutuyor.
Tarama deseni: satranç tahtası gibi atla
Amiral Battı'nın bütün stratejisi iki moda ayrılır: avlanma ve bitirme. Avlanma modunda henüz hiçbir şey vurmamışsındır ve amacın en az atışla bir gemiye denk gelmektir. Bunun yolu ızgarayı satranç tahtası gibi düşünmek ve yalnız bir renge ateş etmektir. En küçük gemi iki kare uzunluğundaysa, nereye konursa konsun mutlaka bu renklerden birine değer. Böylece kareleri yarı yarıya eleyerek bütün filoyu yakalayabilirsin.
En küçük gemi battıktan sonra aralığı genişlet. Kalan en kısa gemi üç kareyse her üçüncü kareye ateş etmen yeterli. Kenar ve köşe kareleri daha az gemi yerleşimine denk gelir; ortalara öncelik vermek avlanmayı kısaltır.
İsabetten sonra: bitirme modu
Bir isabet aldığında desen bırakılır. Vurduğun karenin dört komşusunu sırayla dene; çapraz komşular boşunadır, çünkü gemiler çapraz durmaz. İkinci isabet yönü verir; aynı hat üzerinde iki yöne de devam et. Gemi batınca, eğer masanızda gemilerin birbirine değmemesi kuralı varsa, çevresindeki kareleri de haritandan sil ve avlanma desenine geri dön.
Sık yapılan hatalar
- XOX'ta ilk hamleyi kenara yapmak. Kenar açılışı da berabere gider ama rakibe hata yaptırma şansın azalır.
- Kendi hattını kurmaya odaklanıp rakibin ikilisini görmemek. En çok el bu yüzden kaybedilir.
- XOX'ta her kaybı şansa bağlamak. Oyunda zar yok; kaybettiysen bir hamle yanlıştı.
- Amiral Battı'da isabetten sonra rastgele başka bölgeye ateş etmek. Yarım kalan gemi, bulunmayı bekleyen en ucuz hedeftir.
- Taradığın kareleri takip etmemek. Kağıtta işaretle; dijital sürümde ekrandaki izleri oku.
Hangi oyunla pratik yapmalı
Köşe açılışını ezberlemenin en iyi yolu aynı eli defalarca oynamak. XOX elleri birkaç saniye sürdüğü için on el arka arkaya oynamak zor değil.
İki Kişilik XOX sade tahtasıyla aynı ekranda sırayla oynanıyor; yukarıdaki üç senaryoyu arkadaşınla tek tek denemek için en temiz seçenek. Telefonda karelere dokunarak oynanıyor.
XOX Defter Kağıdı kareli kağıt görünümünde ve menüden tek kişilik modu seçince bilgisayar karşına geçiyor. Yanında kimse yokken O tarafının savunma kurallarını çalışmak için uygun.
XOX 1-4 Kişilik aynı cihazda dörde kadar oyuncuyla sırayla oynanıyor. Kalabalık modda savunma daha önemli hale geliyor, çünkü aynı anda birden çok rakibin hattını izliyorsun.
Deniz Savaşı tarama desenini ve bitirme modunu denemek için. Fareyle ya da ekrana dokunarak kare seçip ateş ediyorsun.
Taş Kağıt Makas'ta iki kişilik modda birinci oyuncu A, S, D, ikinci oyuncu J, K, L tuşlarını kullanıyor; üç puana ilk ulaşan kazanıyor. Kimin X olacağına karar vermenin hızlı yolu.
Benzer tahtaları tahta oyunları kategorisinde ve iki kişilik oyunlar arasında bulabilirsin. Türün geniş haritası için tahta ve kart oyunları rehberine, bir sonraki adım olarak da satranç ve dama rehberine bak.
Sık sorulan sorular
XOX'ta her zaman kazanmanın bir yolu var mı?
Hayır. İki taraf da doğru oynarsa her el berabere biter. Köşe açılışı yalnız rakibin hata yapma ihtimalini artırır; hata gelince çatal kurarak kazanırsın.
İlk hamle ortaya mı köşeye mi yapılmalı?
İkisi de kaybettirmez. Orta dört hatta girdiği için daha güvenli hissettirir; köşe ise rakibe yanlış cevap verebileceği daha çok seçenek bırakır. Kazanmak için oynuyorsan köşe daha çok fırsat yaratır.
Amiral Battı'da gemiler yan yana durabilir mi?
Masaya göre değişir. Bazı masalarda gemilerin birbirine değmesi yasaktır, bazılarında serbesttir. Oyuna başlamadan önce bunu kararlaştırın; tarama deseninde bir gemiyi batırdıktan sonra çevresini eleyip elemeyeceğin buna bağlı.
Deniz Savaşı'nda rakip gerçek biri mi?
Hayır, maçlar tek kişilik ve sıra tabanlı. Sen ateş ediyorsun, ardından karşı taraf hamlesini yapıyor.