Eski dizüstünde ve okul bilgisayarında rahat açılan 12 hafif oyun
Bilgisayarın eskiyse aradığın şey sade grafikli 2D oyunlardır: ekranda az nesne olan, 3D sahne çizmeyen, çoğu zaman hamleni bekleyen oyunlar. Yılan, tuğla kırma, XOX, mahjong, solitaire, 2048 türü sayı bulmacaları ve kart eşleme bu grubun başında gelir. Aşağıdaki 12 oyun kurulum istemez, tarayıcıda açılır ve türleri gereği eski bir dizüstünde de akıcı çalışması beklenir. Kesin bir garanti veremeyiz, çünkü her makine farklıdır; ama zorlanan bir bilgisayarda önce bu listeden denemek en mantıklı başlangıçtır.
Bir oyunu hafif yapan ne?
Oyunun bilgisayarı ne kadar yoracağını büyük ölçüde üç şey belirler: grafiğin 3D mi 2D mi olduğu, ekranda aynı anda kaç şeyin hareket ettiği ve oyunun sürekli mi yoksa yalnızca sen hamle yaptığında mı çizim yaptığı. 3D yarış ya da nişancı oyunları her an koca bir sahneyi, ışığı ve gölgeyi yeniden hesaplar. Buna karşılık bir solitaire masası sen kart taşımadıkça neredeyse hiç değişmez.
Listeyi kurarken bu yüzden şu ölçütlere baktık:
- Grafik düz ve iki boyutlu olsun; piksel ya da basit çizim tercih.
- Ekranda tek bir oyun alanı olsun, kamera dolaşmasın.
- Kontrol birkaç tuş ya da tek tıklama olsun; eski dokunmatik yüzeyle bile oynanabilsin.
- Telefonda da açılsın; listedeki her oyunun oyun sayfasında mobil desteği var.
Oyunları üç gruba ayırdık. İlk grup sürekli hareket eden ama sade arcade oyunları, ikinci grup hamle bekleyen sayı bulmacaları, üçüncüsü neredeyse durağan tahta ve kart oyunları. Makinen ne kadar zorlanıyorsa listenin sonuna doğru ilerle.
Arcade klasikleri: tek ekran, az nesne
Yılan Oyunu (Nokia 3310)
Ekranda bir yılan, bir yem ve duvarlar var; bu kadar. Ok tuşlarıyla yönü değiştirip yemi topluyor, duvara ve kendi kuyruğuna çarpmamaya çalışıyorsun. Telefonda ekran tuşlarıyla oynanıyor. Tek kişilik ve bir tur birkaç dakika sürüyor, teneffüs arası için biçilmiş kaftan. Oyunun tarihçesini merak edersen 3310 yılan oyunu yazısına, benzerlerini görmek istersen yılan oyunları sayfasına bakabilirsin.
Tuğla Kırma Klasik
Alttaki paleti sağa sola kaydırıp topu sektiriyor, üstteki tuğla duvarını yıkıyorsun. Ok tuşları, fare ya da telefonda parmak kaydırmayla oynanır. Ekranda aynı anda yalnızca bir top ve bir palet hareket ettiği için eski makinelere uygun bir oyun türü. Kuralları basit olduğundan küçük çocuklar da rahatça oynayabiliyor.
Piksel Dinozor Koşusu
Dinozor kendi kendine koşuyor, sen yalnızca tıklayarak ya da ekrana dokunarak zıplatıyorsun; havadayken tekrar dokunursan hızlıca iner. Puan yükseldikçe koşu hızlanıyor. Tek tuşlu kontrol, eski bir dizüstünün yıpranmış dokunmatik yüzeyiyle bile sorun çıkarmaz.
Çift Raketli Pong
Klasik raket oyununun iki raketi birden yönettiğin sürümü: sol raket W ve S, sağ raket yukarı ve aşağı ok tuşlarıyla hareket eder, boşluk kalkanı açar. Hedef 2 dakikalık geri sayımı topu kaçırmadan bitirmek. Arena sade ama top hızlandığı için bu gruptaki en refleks isteyen oyun; makinen takılıyorsa sona sakla.
One Bit
Siyah beyaz piksel görünümlü bir platform oyunu. WASD ya da ok tuşlarıyla yürüyüp zıplıyor, C tuşuyla bulunduğun yere kontrol noktası bırakıyorsun. Renk bile kullanmayan bu sadelik, platform türünü eski bir bilgisayarda denemenin en rahat yolu. Telefonda ekran düğmeleriyle oynanıyor.
Bulmacalar: ekran hamleni bekler
Sayı ve eşleme bulmacalarında sen dokunmadıkça tahta yerinde durur. Bu yüzden bilgisayar anlık olarak yavaşlasa bile oyunu kaybetmezsin; sadece hamle bir an geç görünür.
2048 Altıgen Blok
Bilinen 2048 mantığı, kare yerine bal peteği gibi altıgen bir tahtada. Fareyle ya da parmakla kaydırıyorsun, eşit sayılar birleşip bir üst sayıya dönüşüyor. Altı yön olduğu için klasik sürümden farklı bir düşünme istiyor; acele gerektirmediği için yavaş bir makinede de rahat oynanır.
Sayı Birleştirme: 10'a Ulaş
Kaydırma yok, yalnızca tıklama var: yan yana duran aynı sayılara tıkladığında hepsi birleşip bir büyük sayı olur. Izgarada birleşecek komşu kalmayınca oyun biter. Sayı Birleştirme tek elle, fareyle ya da parmakla oynanabildiği için okul bilgisayarında kısa bir ara için uygun.
Hafıza Eşleme Oyunu
Kartlar birkaç saniye açık kalıyor, sonra kapanıyor ve aynı sporun iki resmini bulmaya çalışıyorsun. Üç zorluk seviyesi var; çocuklar kolay seviyeden, büyükler zor seviyeden başlayabilir. Ekranda yalnızca kart çevrildiğinde değişiklik olduğu için bilgisayarı yoran bir yanı yok.
Tahta ve kart oyunları: en durağan ekran
Makinen gerçekten zorlanıyorsa bu gruptan başla. Burada animasyon yok denecek kadar azdır ve süre baskısı ya hiç yoktur ya da çok hafiftir.
İki Kişilik XOX
Üçe üç tablo, iki oyuncu, sırayla tıklama. Aynı ekranda arkadaşınla oynuyorsun; üç işaretini yan yana dizen kazanıyor. Bir el birkaç saniye sürüyor. Ağır bir oyun açılmayan eski bir makinede bile açılması beklenecek kadar sade.
Mahjong Ustası 2
Piramit şeklinde dizilmiş taşlardan aynı desene sahip ikisini seçip kaldırıyorsun; yalnızca en az bir yanı açık taşlar seçilebiliyor. Hızlı eşleştirme ek puan ve yıldız getiriyor, ama istersen acele etmeden de oynayabilirsin. Kuralları bilmiyorsan mahjong nasıl oynanır yazısı iyi bir başlangıç.
Örümcek Solitaire (Spider)
İki desteyle oynanan solitaire: kartları masada büyükten küçüğe diziyor, tamamlanan serileri kaldırıyorsun. Fareyle sürükle-bırak, telefonda parmakla sürükleme. Bir el uzun sürebilir ve ekran çoğu zaman sabit durur; eski bir dizüstünde uzun bir akşam geçirmek için iyi bir seçenek.
Kızma Birader (Ludo) Klasik
Zar at, piyonunu seç, eve ulaştır. Aynı cihazda sırayla iki kişi oynanabiliyor. Her hamle bir tıklama ve kısa bir piyon hareketinden ibaret. Ailede eski bir bilgisayar varsa Kızma Birader onu yeniden masaya getirmenin kolay bir yolu.
Tarayıcıyı hafifletmek için pratik adımlar
Hafif bir oyun bile, bilgisayar başka işlerle meşgulse takılabilir. Oyunu açmadan önce şunları dene:
- Oyun dışındaki sekmeleri kapat; özellikle video ve sosyal medya sekmeleri arka planda çalışmaya devam eder.
- Arka planda açık kalan programları kapat, güncelleme indiren bir uygulama varsa bitmesini bekle.
- Dizüstünü prize tak. Pille çalışırken birçok bilgisayar enerji tasarrufu için yavaşlar.
- Tarayıcını güncel tut ve ayarlarda donanım hızlandırmanın açık olduğundan emin ol.
- Oyun ilk açılışta yavaşsa birkaç saniye bekle; dosyalar yüklendikten sonra genelde rahatlar.
Oyun hiç açılmıyor, siyah ekranda kalıyor ya da ses gelmiyorsa sorun büyük ihtimalle bilgisayarın gücünde değil, tarayıcı ayarındadır. Bunun adım adım çözümleri oyun açılmıyorsa ne yapmalı yazısında. Kurulum gerektirmeyen oyunların neden okul ya da iş bilgisayarında da çalıştığını merak edersen HTML5 oyun nedir yazısına göz at.
Hangisiyle başlamalı?
Bilgisayarının ne kadar zorlandığını bilmiyorsan önce XOX ya da Örümcek Solitaire aç: bunlar akıcı değilse sorun büyük ihtimalle oyunda değil, tarayıcıda ya da arka planda çalışan başka bir şeydedir. Onlar rahat açılıyorsa bulmaca grubuna, sonra Yılan Oyunu ve Tuğla Kırma gibi hareketli oyunlara geç. Çift Raketli Pong ise refleks istediği için en sona kalsın. Daha fazla sade oyun için arcade, bulmaca ve tahta kategorilerine göz atabilirsin.
Sık sorulan sorular
Bu oyunlar için ekran kartı gerekir mi?
Listedeki oyunlar 2D ve sade olduğu için ayrı bir ekran kartı olmayan dizüstülerde de çalışması beklenir. Yine de her makine farklıdır; en doğru sonucu oyunu birkaç dakika oynayarak alırsın.
Okul bilgisayarında oynayabilir miyim?
Oyunlar tarayıcıda açılır ve kurulum istemez. Ancak okul ağı bazı siteleri engelliyorsa bu bizim ya da oyunun ayarlayabileceği bir şey değildir; ağın kurallarına uymak gerekir.
Oyun takılıyor, ne yapayım?
Önce diğer sekmeleri kapatıp sayfayı yenile, dizüstüyse prize tak. Sorun sürerse daha durağan bir oyunla dene; tahta ve kart oyunlarında takılma hissi çok daha az olur.